تبلیغات
باغچه علم - زندگی نامه شهید چمران
زندگی نامه شهید چمران

نام خانوادگی : چمران
تاریخ تولد : 18/12/1311


محل تولد : تهران
تحصیلات : دكترای الكترونیك (مهندسی گداخت هسته ای و فیزیك پلاسما) از دانشگاه بركلی آمریكا
مسئولیت ها : عضو شورای عالی دفاع، نماینده مجلس شورای اسلامی (دورة اول)، وزیر دفاع
تاریخ تصدی وزارت دفاع : 16/8/1358
تاریخ شهادت : 31/3/1360
محل شهادت : دهلاویه
زندگینامة شهید دكتر مصطفی چمران :دكتر مصطفی چمران در 18 اسفند سال 1311 در تهران، خیابان پانزده خرداد، بازار آهنگرها، محله سرپولك متولد شد.وی تحصیلات خود را از ابتدا از مدرسه انتصاریه، نزدیك پامنار، آغاز كرد سپس در دارالفنون و البرز دوران متوسطه را گذراند در حالی كه در تمام مقاطع از شاگردان ممتاز كلاس و مدرسه بود.دكتر چمران برای ادامه تحصیل وارد دانشگاه تهران شد و در دانشكده فنی در رشته الكترومكانیك با بهترین نمرات فارغ‌التحصیل شد. بعد از یكسال تدریس در دانشكده فنی با استفاده از بورس تحصیلی شاگردان ممتاز به آمریكا اعزام شد. پس از یكسال از دانشگاه تگزاس فوق لیسانس خود را در رشته برق با عالی‌ترین نمرات دریافت نمود و سپس راهی دانشگاه بزرگ و معروف بركلی در كالیفرنیا شد و با عالی‌ترین درجه علمی و معروف‌ترین موضوعات تحقیقی دكترای خود را در رشته الكترونیك شاخه مهندسی گداخت هسته‌ای و فیزیك پلاسما دریافت كرد.فعالیت‌های اجتماعی و سیاسی:دكتر چمران از 15 سالگی در درس تفسیر قرآن مرحوم آیت ا.. طالقانی در مسجد هدایت و درس فلسفه و منطق استاد شهید مرتضی مطهری شركت می‌كرد.همچنین در جلسات درس عرفان مرحوم اشرفی و مرحوم دری حاضر می‌شد برای آموزش فن بیان از محضر مرحوم راشد و مرحوم فلسفی  سود می‌برد دروس حوزوی را نیز در مدرسه علمیه مجتهدی آموزش می‌دید. دكتر چمران از اولین اعضاء انجمن اسلامی دانشجویان تهران بود. در مبارزات سیاسی دوران دكتر مصدق از مجلس چهاردهم تا ملی شدن صنعت نفت فعالانه شركت داشت و از عناصر پرتلاش در پاسداری از نهضت ملی ایران بود. دكتر چمران در سال 1332 و در دوران كودتای ننگین 28 مرداد به عنوان نماینده دانشجویان در نهضت مقاومت ملی شركت می‌كرد و نقش فعالی در تدوین بیانیه‌ها و ترتیب‌دادن تظاهرات داشت.در این زمان بود كه به نهضت مقاومت ملی ایران پیوست و تا زمانی كه در ایران بود بدون خستگی و با تمام قدرت علیه نظام طاغوتی شاه مردانه جنگید. در روز 6 آذر كه سه تن از دانشجویان دانشكده فنی شهید شدند، دكتر چمران نیز زخمی  شد. با این حال دست از مبارزه با استبداد و استعمار برنداشت در آمریكا با همكاری بعضی از دوستانش برای اولین بار انجمن اسلامی دانشجویان آمریكا را پایه‌ریزی كرد. در سفر شاه مخلوع به آمریكا یكی از گردانندگان اصلی تظاهرات علیه او بود و بخاطر فعالیت‌های سیاسی بود كه بورس تحصیلی او از سوی رژیم شاه قطع شد و دكتر چمران مجبور شد تا برای تأمین مخارج زندگی و خانواده و درس به عنوان دستیار تحقیقاتی و تعلیماتی در دانشگاه به كار و فعالیت بپردازد. او سپس رهسپار یكی از مراكز پژوهشی جهان شد كه در آن ایام اولین قمر مصنوعی و رادارهای مهم دنیا و پروژه‌های سنگین علمی و صنعتی در آن ساخته می‌شد.دكتر چمران مورد آرزوی همگان بود با این حال زندگی ساده و بی آلایشی را آگاهانه اختیار كرده بود و این همه حكایت از طبع بلند و هدفمندی زندگی او می كرد. بعد از قیام 15 خرداد سال 1342 بود كه انقلاب عظیمی در او بوجود آمد و باعث شد كه تمام مناسب و دلبستگی ها را رها كند و برای رسیدن به هدف مقدس كه تنها خود می‌دانست در زمان جمال عبدالناصر رهسپار مصر شد.در آنجا به مدت دو سال سخت ترین دوره‌های چریكی و جنگهای پارتیزانی را سپری می‌كند و به عنوان بهترین شاگرد این دوره مسئولیت تعلیم چریكی مبارزان ایرانی را به عهده می‌گیرد. به علت برخورداری از بینش عمیق مذهبی از ملی‌گرایی صرف گریزان بود و وقتی مشاهد كرد كه جریان ناسیونالیسم عربی باعث تفرقه مسلمین می‌شود تا جایی كه مسأله فلسطین را مسأله عربی معرفی كرد و ناصر ضمن پذیرش این اعتراض گفت كه جریان ناسیونالیسم عربی آنقدر قوی است كه نمی‌توان به راحتی با آن مقابله كرد و با تأسف تأكید می‌كند كه ما هنوز نمی‌دانیم كه بیشترین تحریكات از ناحیه دشمن و برای ایجاد تفرقه در بین مسلمانان است.با مرگ جمال عبدالناصر و روی كارآمدن انور سادات فضای اختناق بر مصر حاكم گردید و دكتر چمران مجدداً به آمریكا بازگشت و حدود دو سال در یكی از مراكز تحقیقاتی آمریكا به اشتغال پرداخت. این دوران بعد از جنگ 1967 میلادی بین اعراب و اسرائیل بود كه به شكست مفتضحانه و خفت بار اعراب و مسلمانان انجامید. این واقعه بر روح آزادیخواه و طبع حق طلب دكتر چمران تأثیر گذاشت و دكتر چمران از آنجائی كه تحقیقات در فیزیك پلاسما و گداخت هسته ای را در آن شرایط به نفع استكبار و به زیان ستم دیدگان و محرومان می دید، آمریكا و نتیجه سال‌ها تلاش و كوشش علمی خود را رها كرد و به لبنان مهاجرت نمود تا یك تشكل شیعی مستقل و پایه‌های یك مبارزه ناب ایرانی ـ اسلامی را علیه كفر و ظلم بنیان نهد. هجرت به لبنان:سال 1349 دكتر چمران هجرت بزرگ خود را به لبنان آغاز نمود آغاز همكاری دكترچمران با رهبر شیعیان لبنان، امام موسی صدر نقطه عطفی در زندگی چمران و مبارزات مسلمانان علیه رژیم صهیونیستی بود. او ابتدا مدیریت مدرسه صنعتی جبل عامل را بر عهده گرفت. اكثر شاگردان این مدرسه یتیمانی بودند كه پدران خودرا در جنگ با اسرائیل از دست داده بودند دكتر چمران ضمن آموزش علمی و فنی معمولی، باب آموزشی‌های عقیدتی سیاسی را در این مدرسه باز كرد و سپس آموزش‌های نظامی فراگرفته در مصر را به شاگردانش آموخت علوم و فنون تدریس شده توسط دكتر چمران وقتی با فرهنگ تشیع عجین گشت گلواژه‌های ایثار، جهاد و شهادت در جنوب لبنان شكوفا گردید. این برهه از زمان را می‌توان آغاز دوران حماسه‌های مردم لبنان نامید.در همین حین دكتر چمران با كمك امام موسی صدر رهبر شیعیان لبنان، حركت المحرومین و سپس شاخه نظامی آن، سازمان امل (افواج مقاومت لبنانی) را براساس اصول و مبانی اسلامی پی ریزی نمود.تلاش‌های بی وقفه و ارزشمند شهید چمران و امام موسی صدر خون حیات را در رگهای بی رمق مردم لبنان جاری كرد و باعث گردید كه جوانان و نوجوانان شیعی لبنان با شوق و ذوق وصف ناپذیری به خط مقدم مبارزه با اسرائیل وصهیونیزم بین الملل در آیند و داعیه شكست ناپذیری اسرائیل را باطل سازند و به صف مبارزان آزادی قدس بپیوندند. لذا جنگهای داخلی لبنان از سال 1975 برای در هم كوبیدن این جنبش های مردمی با بكارگیری نیروهای مزدور فالانژیست لبنان و چپ گرایان آغاز شد دكتر چمران گاهی در بیروت مقابل فلانژها، زمانی درجنوب مقابل اسرائیل و لحظاتی را هم مقابل نیروهای چپ  مزدور به مبارزه سپری می كرد، با این حال اسرائیل با قتل‌عام‌های فجیع و هولناك همچون دیریاسین و كفرقاسم و هجوم‌های وحشیانه و برنامه ریزی شده‌ای همچون حمله به روستای صالحه ـ 80 نفر از جوانان روستا را جمع كرده و در مقابل مسجد به صف بسته و قتل عام كردند و پیكرهای آنان در مسجد سوزاندند و بنای مسجد را بر پیكرهای سوخته خراب كردند ـ سفاكی و ددمنشی خود را نشان داد. اما افسوس كه هیچ قلمی ننوشت و  هیچ كسی در هیچ جایی از این جنایات سخن نگفت. با شكل‌گیری سازمان نظامی امل مقاومت های مقاومت های مسلحانه در جنوب لبنان آغاز شد از جمله رخدادهای سال 1354 اشغال ارتفاعات تل مسعود در بنت جبیل بود كه پس از تصرف توسط صهیونیست‌ها با نیت استقرار دائمی اقدام به بنای استحكامات كردند نیروهای آموزش‌دیده توسط دكتر چمران كه حدود 50 نفر بودن با ابتدائی‌ترین اسلحه‌های انفرادی و طی یك نقشه حساب شده به صهیونیست‌ها حمله كردند. در همان ایام بود كه مرحوم حاج سید احمد خمینی به دیدار دكتر چمران رفت و از سنگرهای تل مسعود دیدار كرد. حماسه تل مسعود مقدمه‌ای بود برای وحشت صهیونیست‌ها از جنوب لبنان و این وحشت درتمام طول 25 سال گذشته وجود داشته و سرانجام منجر به فرار خفت بار اسرائیل از منطقه جنوب لبنان گردید.از رخدادهای بسیار تلخ این دوران می‌توان به ربوده شدن امام موسی صدر اشاره كرد. امام موسی صدر سوم شهریور سال 1357 و در آخرین مرحله از سفر دوره‌ای خود به كشورهای عربی به دعوت قذافی وارد لیبی شد و تا نهم شهریور در همایشی كه در تریپولی برگزار بود فعالیت داشت اما از آن روز به بعد ناگهان ناپدید شد و طی 23 سال گذشته تلاش‌های دولت لبنان و گروه های شیعی این كشور برای كسب اطلاعاتی دوباره وی بی حاصل بوده است. اما تحقیقات همه جانبه دولت‌های ایتالیا و لبنان تصریح می‌كند كه امام موسی صدر و همراهانش زنده‌اند و در پادگانی واقع در نزدیكی مرز الجزایر زندانی شده‌اند و این جای بسی شكرگزاری است. پیروزی انقلاب اسلامی:دكتر چمران با پیروزی شكوهمند انقلاب اسلامی ایران به همراه یك هیأت 92 نفری از مبارزان مسلمان لبنان بعد از 22 سال دوری از وطن پا به ایران گذاشت كه همگی به زیارت امام خمینی(ره) شتافتند.دكتر چمران  موقتاً به ایران آمده بود اما جاذبه انقلاب و محبت امام او را در خود ذوب نمود و دیگر ایران را ترك نكرد تا لحظه شهادتش. هنگامی كه هواپیمای حامل دكتر چمران و همراهان در آسمان شهر تهران قرار گرفت دكتر چمران به سختی گریست گریستنی توأم با شوق و ذوق حضور، حضوری حماسه ساز و ارزشمند، آنگاه به مادرش چنین نوشت: «ای مادر هنگامیكه فرودگاه تهران را ترك می‌گفتم تو حاضر شدی و هنگام خداحافظی گفتی: ای مصطفی من تو را بزرگ مردم با شیره‌جان خود تو را پرورش دادم و اكنون كه می‌روی از تو هیچ نمی‌خواهم و هیچ انتظاری از تو ندارم فقط یك وصیت می‌كنم و آن اینكه خدای بزرگ را فراموش نكنی. ای مادر بعد از 22 سال به میهن عزیز خود باز می‌گردم و به تو اطمینان می‌دهم كه در این مدت دراز حتی یك لحظه هم خدا را فراموش نكردم عشق او آنقدر با تار و پود وجودم آمیخته بود كه یك لحظه حیات من بدون او میسر نبود.»آری دكترچمران بعد از 22 سال هجرت وتبعید اینگونه به وطن باز می‌گردد كه:ابتدا تمام تلاش خود را صرف آموزش اولین گروههای پاسداران انقلاب می‌كند آنگاه در شغل معاونت نخست وزیر در امور انقلاب شب و روز خو د را معطوف مسأله كردستان می‌كند تا اینكه بالاخره در حماسه فراموش نشدنی پاوه، قدرت اراده و ایمان آهنین و شجاعت و فداكاری او بر همگان ثابت می‌گردد و نام او با افتخار به عنوان شهادت طلبی ایثارگر و جنگ آوری وارسته بر صفحه تاریخ حك می گردد. دكتر چمران در تاریخ 16/8/1358 به فرمان امام به وزارت دفاع منصوب گردید دكتر چمران در سمت جدید برای تغییر و تحول ارتش از یك نظام طاغوتی به یك سلسله برنامه‌های وسیع بنیادی دست زد كه پاكسازی ارتش و پیاده‌كردن برنامه‌های اصلاحی از این قبیل است. دكتر چمران در اولین دوره انتخابات مجلس شورای اسلامی به نمایندگی مردم تهران در مجلس شورای اسلامی برگزیده شد.وی سپس به نمایندگی رهبر كبیر انقلاب اسلامی در شورای عالی دفاع منصوب گردید و مأموریت یافت تا به طور مرتب گزارش كار ارتش را ارائه دهد. پس از شروع جنگ تحمیلی عراق علیه ایران، دكتر چمران با اجازه امام خمینی(ره) تمام مناسب و موقعیت‌ها را به كناری نهاد و به جبهه‌های نبرد شتافت. دكتر چمران آنگاه با همكاری آیت‌ا... خامنه‌ای نماینده دیگر امام در شورای عالی دفاع و نماینده مردم تهران در مجلس شورای اسلامی در اهواز ستاد جنگ‌های نامنظم را راه‌اندازی نمود. همچنین با نصب پمپ‌های آب در كنار رود كارون و جاری كردن آب كارون به طرف تانك‌های عراقی باعث شد كه دشمن فكر تسخیر اهواز را برای همیشه از سر به دور دارد.از دیگر كارهای اساسی و مهم شهید چمران ایجاد هماهنگی بین ارتش و سپاه و نیروهای داوطلب مردمی بود. نتیجه این حركت و شیوه جنگ مردمی و هماهنگی كامل بین نیروهای موجود، تاكتیك تقریباً جدید جنگی بود كه نتایج بسیار درخشانی را ایجاد كرد. اما متأسفانه این هماهنگی در خرمشهر ایجاد نشد. با این حال توانستند درجنگی نابرابر مقابل حملات پیاپی و همه جانبه دشمن تا مدتها مقاومت كنند دشمن پس از اینكه از تسخیر اهواز ناامید شد به فكر فتح سوسنگرد افتاد برای همین یورش همه جانبه خود را به شهر سوسنگرد آغاز كرد و توانست شهر را به محاصره خود درآورد. دكتر چمران كه از محاصره شهر سخت برآشفته شده بود دست به یك حمله خطرناك زد. او ابتدا نیروهای مردمی و سپاه پاسداران را در كنار ارتش سازماندهی كرد. آنگاه با نظمی نو و شیوه‌ای جدید از طرف جاده اهواز ـ سوسنگرد به دشمن یورش بردند اما متأسفانه در محاصره تانك‌های دشمن گرفتار شدند. در این هنگام دكتر چمران سایر رزمندگان را به سوی دیگر فرستاد تا نجات یابند و خود را به حلقه محاصره دشمن انداخت در این هنگام بود كه نبرد سختی درگرفت نیروهای كماندوی دشمن از پشت تانك‌ها به او حمله كردند و او همچون شیری در میدان، در مصاف با دشمن متجاوز از نقطه‌ای به نقطه دیگر و از سنگری به سنگر دیگر می‌رفت كماندوهای دشمن او را زیر رگبار گلوله خود گرفته بودند، او نیز دشمن را به سختی به رگبار گلوله بست. در همین كارزار بود كه دكتر چمران از قسمت پای چپ زخمی شد. دكتر چمران با پای زخمی بر یك كامیون عراقی حمله می برد و آن را تصرف می‌كند و به كمك جوان چابكی كه خود را به مهلكه رسانده بود خود را به بیمارستانی در اهواز رسانید و بستری شد، اما بیش از یك شب در بیمارستان نماند علیرغم اصرار فراوان دوستانش حاضر به ترك اهواز و حركت به تهران برای معالجه نشد وتمام مدت را در ستاد جنگ‌های نامنظم گذراند. در حالیكه در كنار بستر و در مقابلش نقشه‌های نظامی منطقه، مقدار پیشروی دشمن و حركت نیروهای خودی نصب شده بود و او كه قدرت جبهه رفتن نداشت دائماً به آنها می نگریست و مرتب طرحهای جالب و پیشنهادهای سازنده در زمینه های مختلف نظامی مهندسی و . . . می‌داد. دكترچمران پس از بهبودی نسبی به حضور امام (ره) رسید و حوادثی را كه اتفاق افتاده بود و شرح مختصر عملیات و پیشنهادهای خود را ارائه داد. دكتر چمران اصرار داشت كه هرچه زودتر به تپه‌های الله اكبر و سپس به بستان حمله شود و خود را به تنگه چزابه كه نزدیكی مرز است رسانده تا ارتباط شمالی و جنوبی نیروهای عراق و مرز پیوسته آنها قطع شود. تا اینكه بالاخره در 31 شهریور ما سال 60 ارتفاعات الله اكبر فتح شد كه پس از پیروزی سوسنگرد بزرگترین پیروزی تا آن زمان بود.دو روز بعد دكتر چمران با تعدادی از یاران خود توانستند با فداكاری و قدرت تمام تپه های شحیطه (شاهسوند) را به تصرف درآورند. درحالی كه دیگران در هاله‌ای از ناباوری به این اقدام جسورانه می‌نگریستند.هر چند فتح بستان عملی نشد، لیكن شهید چمران طرح تسخیر دهلاویه را با ایثار و گذشته و فداكاری رزمندگان جان بركف ستاد جنگ‌های نامنظم و به فرماندهی ایرج رستمی عملی ساخت. آخرین جلسه شورای عالی دفاع كه شهید چمران در آن شركت داشت یك روز قبل از شهادتش در تاریخ سی‌ام خرداد سال 60 برگزار شد.شهادت :ای حیات با تو وداع می‌كنمبا همة زیبائی‌هایت، با همه مظاهر جلال و جبروتتبا همة كوهها و آسمانها و دریاها و صحراهابا همه وجود وداع می‌كنمبا قبلی سوزان و غم آورد به سوی خدا می رومو از همه چیز چشم می پوشمدر سحرگاه سی و یكم خرداد ماه سال 60  ایرج رستمی فرمانده منطقه دهلاویه به شهادت رسید و هاله‌ای از غم و درد بر دل دكتر چمران نشست. دكتر چمران یكی دیگر از فرماندهانش را احضار كرد و خود، او را به جبهه برد تا در دهلاویه به جای رستمی معرفی كند دكتر چمران شب قبل در آخرین جلسه مشورتی ستاد، یاراش را با وصایای بی‌سابقه‌ای نصیحت كرده بود و خدا می‌دانست كه در پس چهره ساكت و آرام و ملكوتی او چه غوغا و چه شور و هیجانی از شوق رهایی و عروج تا بیكران برپا بود. به طرف سوسنگرد به راه افتاد و در بین راه مرحوم آیت‌الله اشراقی و شهید تیمسار فلاحی را ملاقات كرد، برای آخرین بار یكدیگر را بوسیدند و باز هم به حركت ادامه داد تا  به قربانگاه دهلاویه رسید.
سخنش تمام شد، با همه رزمندگان خداحافظی و دیده بوسی كرد به همه سنگرها سركشی نمود و در خط مقدم در نزدیكترین نقطه به دشمن روی خاكریزی ایستاد. آتش خمپاره دشمن باریدن گفت. رزمندگان به سرعت از كنارش متفرق شدند هریك در گودالی مات و مبهوت درانتظار حادثه جانگاه بودند كه بالاخره گلوله‌ای داغ و سوزان كنار او دل زمین را شكافت . تركش خمپاره پشت سر او و سرسینه دو یارش را شكافت خون از سرش جاری بود و چهره ملكوتی متبسم غرقه به خاك و خون او با آنكه عمیقاً سخن‌ها داشت ولی دیگر با كسی سخن نگفت و به كسی نگاه نكرد تا اینكه در افق خونین ظهر دهلاویه غروب نمود و از این زمین خاكی گست و به ملكوت اعلی پیوست.در سال 1342 شهید چمران رساله دكترای خود را در رشته مهندسی برق در پلاسما و گداخت هسته‌ای در دانشگاه بركلی به اتمام ‌رساند، موضوع پایان نامه تحصیلی ایشان «باریكه الكترون در مگنترون با كاتد سرد» است كه به صورت فشرده به آن پرداخته می‌شود : 
مگنترون یك دو قطبی استوانه‌ای بود كه در میدان مغناطیسی طولی (موازی با محور استوانه) قرار گرفته بود. كاتود آن رشته نازك داغ و آنود آن استوانه‌ای بود الكترون‌هایی كه از سطح كاتود جدا می‌شوند به طرف آنود حركت می‌‌كنند ولی در اثر میدان مغناطیسی جهت حركت آنها تغییر می‌كند و می توانند به طرف كاتود برگردند. اگر میدان الكترویكی افزایش یابد الكترون‌ها می‌توانند به آنود برخورد كنند و جریان بزرگ الكتریكی به وجود می‌آید. این پدیده را مگنترون می‌نامند.اندازه گیری‌های بعدی نشان دادند كه پدیده‌های داخل مگنترون بسیار پیچیده‌ترند به علت ایجادشدن بار فضایی ناپایداری‌های بسیاری در آن اتفاق می‌افتد كه باعث پیچیدگی تئوری‌های مربوطه می‌شوند. با توجه به آنچه كه در بالا آمد روشن است كه مگنترون را به عنوان لامپ تقویت‌كننده یا نوسان‌ساز هم می‌توان استفاده كرد. دكتر چمران وقتی در دانشگاه بركلی در حال گذراندن دكتراست به یكی از همكاران كه چند سال از شهید چمران زودتر فارغ‌التحصیل شده است كمك می‌كند بطوریكه در پایان‌نامه دكتر «ویلیام هارتمن» می‌بینیم از دكتر چمران به نیكی یاد می‌شود.



برچسب ها: شهید چمران،  

تاریخ : شنبه 8 آذر 1393 | 11:00 ب.ظ | نویسنده : علی عزیزی | نظرات
.: Weblog Themes By VatanSkin :.